Van Brussel naar Bonn en Belém: de EU moet het klimaattempo mee bepalen
Caroline Herman
VN-jongerenvertegenwoordiger Caroline trok onlangs naar Bonn, Duitsland. Ze nam er deel aan de voorbereidende klimaatonderhandelingen richting COP30 in Brazilië. "Europa heeft nu de kans om de toon te zetten voor de wereld, maar alleen als lidstaten zoals België mee op de kar springen."
Twee weken geleden was ik als jongerenvertegenwoordiger duurzame ontwikkeling aanwezig op de VN-klimaatonderhandelingen in Bonn. Terwijl de wereld zich voorbereidt op de grote klimaat conferentie COP30 in Brazilië, ligt er ook in Brussel een historisch moment op tafel: het Europese klimaatdoel voor 2040. De keuzes die nu gemaakt worden, bepalen de geloofwaardigheid van Europa als wereldleider en van België als een lidstaat.
Vorige week beleefden we in België opnieuw een recordhitte. We werden er weeral aan herinnerd dat klimaatverandering niet iets is van de verre toekomst, maar nu al een impact heeft op onze gezondheid, onze economie en onze natuur. Terwijl de temperaturen stijgen en extreme weersomstandigheden frequenter worden, wordt het steeds dringender om onze klimaatbeloften om te zetten in daden.
"Wil de EU van andere werelddelen ambitie blijven verwachten, dan moet ze zelf het voortouw blijven nemen."
Klimaat op een kantelpunt
Dit jaar bestaat het Akkoord van Parijs tien jaar. In 2015 beloofden 195 landen wereldwijd de opwarming van de aarde ruim onder de 2 graden te houden, en liefst tot maximaal 1,5 graad ten opzichte van pre-industriële tijden. Elk land moet om de vijf jaar plannen indienen, zogenaamde NDC’s (Nationally Determined Contributions), waarin ze hun bijdrage aan de klimaatstrijd vastleggen. Nu, tien jaar later, is duidelijk dat die beloften moeten worden bijgesteld, aangescherpt en vooral uitgevoerd.
Hoewel er steeds minder tijd is om de opwarming onder de 1,5°C te houden en de druk om met concrete plannen te komen groeit, verliep het proces in Bonn stroef. Landen geraakten het zelfs niet eens over de agenda, en discussies over wie wat moet doen bleven muurvast zitten. Frustraties over het gebrek aan financiering voor klimaatschade en -adaptatie borrelden op. De urgentie is er, maar de daadkracht ontbreekt nog vaak.
Precies daarom is het zo belangrijk wat er hier in Europa gebeurt.
De Europese Commissie stelde vorige week een nieuw ambitieus doel voor: een netto-uitstootreductie van 90% tegen 2040, ten opzichte van 1990. Dit doel zal de basis vormen van de volgende NDC van Europa.
Tijd voor Europese daadkracht
Maar het voorstel van de Commissie moet eerst goedgekeurd worden door het Europees Parlement en de lidstaten. We hopen dan ook dat de Vlaamse regering ermee instemt en zo het signaal van ambitie en urgentie versterkt. Wil de EU van andere werelddelen ambitie blijven verwachten, dan moet ze zelf het voortouw blijven nemen.
Ondanks de moeilijkheden in Bonn blijf ik hoopvol. Niet naïef, maar vol verwachting. Omdat ik zie hoeveel jongeren zich blijven inzetten, omdat de wetenschap duidelijk is, en omdat leiders, ook in België, nu de kans hebben om echt het verschil te maken. Richting COP30 in Belém moet Europa tonen dat internationale samenwerking mogelijk blijft. Maar dat begint hier, vandaag, met politieke moed.
Deze uitwisseling werd mede mogelijk gemaakt door Unicef België.