Het Jeugd- en Kinderrechtenbeleidsplan 2025-2029
In 2025 start het nieuwe Jeugd- en Kinderrechtenbeleidsplan (JKP). Dat is een groot actieplan van de Vlaamse Regering om het jeugd- en kinderrechtenbeleid te verbeteren, over beleidsdomeinen heen. Op vraag van minister van Jeugd Melissa Depraetere brengen we advies uit op het ontwerp van het nieuwe JKP.
Het JKP is het belangrijkste instrument van de Vlaamse Regering voor een krachtig jeugd- en kinderrechtenbeleid. Samenwerken is essentieel, want bijna alle beleidsdomeinen hebben impact op het leven van kinderen en jongeren. Denk maar aan welzijn, wonen, onderwijs, mobiliteit, enzovoort.
Het JKP komt voort uit het Jeugddecreet van 2023 en het uitvoeringsbesluit van 2024, die de regering verplichten om duidelijke prioriteiten te kiezen. De Vlaamse Jeugdraad gaf advies over deze prioriteiten, met focus op vier belangrijke doelen:
Gelijke kansen voor alle kinderen en jongeren.
Brede ontwikkelingskansen aanbieden en beschermen.
Veilige digitale, fysieke en mentale ruimte creëren.
Kinderen en jongeren formeel en informeel betrekken bij de samenleving.
Dit advies bestaat uit twee delen. Eerst focussen we op de voorwaarden voor een sterk JKP, die nodig zijn om het plan effectief te maken. Vervolgens wijzen we op een aantal inhoudelijke aandachtspunten, waarmee we de impact van dit plan willen vergroten.
Een aantal belangrijke randvoorwaarden
Zorg voor een transparant en ambitieus budget, gedragen door alle relevante beleidsdomeinen.
Werk duurzame projectoproepen uit met impact op kinderen, jongeren en hun organisaties.
Maak van het JKP een écht domeinoverschrijdend plan, met duidelijke coördinatie en monitoring.
Voorzie per prioriteit middelen voor onderzoek en betrek stakeholders en lokale besturen actief bij de uitvoering.
Inhoudelijke prioriteiten
Ruimte om jong te zijn
Veranker inspraak van kinderen en jongeren in omgevings- en klimaatbeleid.
Stimuleer breed gebruik van publieke ruimte en betrek jeugdwerkers als partners.
Goed in je vel
Zet in op participatie en mentaal welzijn, met aandacht voor complexe oorzaken.
Bevorder samenwerking tussen jeugdwerk, onderwijs en welzijn.
Samenleven in solidariteit
Werk structureel en intersectoraal rond vrije tijd en engagement.
Zet in op onderzoek naar drempels en ongelijkheid in toegang tot vrije tijd.
De weg naar volwassenheid
Betrek jongeren bij het bepalen van mijlpalen en drempels.
Maak administratieve procedures toegankelijk en verspreid kwaliteitsvolle jeugdinformatie.
Twee rode draden moeten doorheen al deze prioriteiten lopen.
Een stem voor en door. Voorzie participatie van kinderen, jongeren en hun organisaties bij de uitvoering van het JKP.
Mediawijsheid en digitale leefwereld. De digitale leefwereld stelt kinderen en jongeren voor zowel kansen als bedreigingen. Neem de digitale leefwereld op als transversale lijn, niet beperkt tot mediawijsheid. Betrek jongeren als ervaringsdeskundigen om mediawijsheid en digitale uitsluiting aan te pakken.