Transversaal werken: van goede wil naar gedeelde verantwoordelijkheid
Kinderen en jongeren leven niet in hokjes. Hun leefwereld loopt over de grenzen van onderwijs, welzijn, vrije tijd, werk, mobiliteit, klimaat en meer. Toch ervaren jeugdwerkers en jongeren vandaag nog te vaak drempels tussen die verschillende beleidsdomeinen. In dit advies pleit de Vlaamse Jeugdraad voor een fundamentele omslag: transversaal werken moet de regel worden, niet langer de uitzondering.
Transversaal werken betekent samenwerken over beleidsgrenzen heen. Het is de manier om complexe uitdagingen zoals armoede, mentaal welzijn of schooluitval écht aan te pakken.
Nood aan structurele ondersteuning
Jeugdwerkers staan al op die kruispunten. Ze zien jongeren in hun geheel: niet als leerling, lid of klant, maar als zichzelf. Als jongere. Maar om die verbindende rol voluit te kunnen benutten, is er nood aan structurele ondersteuning, gedeeld eigenaarschap en ruimte om te experimenteren.
De Vlaamse Jeugdraad schuift in dit advies 14 concrete aanbevelingen naar voren. Ze zijn gebaseerd op praktijkervaringen, interviews en good practices uit het jeugdwerk.
Een aantal belangrijke adviespunten
Gebruik het Kinderrechtenverdrag en jongerenparticipatie als basis voor elk beleid.
Maak van het JoKER een krachtig, participatief en begrijpelijk beleidsinstrument.
Veranker het Jeugd- en Kinderrechtenbeleidsplan (JKP) in álle beleidsdomeinen.
Investeer in brugfiguren, representativiteit en de expertise van jeugdwerkorganisaties.
Creëer regelluwe zones en gezamenlijke financiering om samenwerking mogelijk te maken.
Stimuleer ontmoeting, reflectie en beleidsafstemming op alle niveaus.
“Transversaal werken is zo'n evidentie, maar je voelt de druk op alle levensdomeinen bij jongeren. Je mag die verantwoordelijkheid echt niet alleen bij een jeugdwerker leggen, zeker niet bij het vrijwillig jeugdwerk. Dat voelt nu wel vaak zo, alsof wij de enige zijn die naar de persoon in zijn geheel kijkt.”
Transversaal werken vraagt tijd, middelen en vertrouwen. Maar het levert ook op: het vertaalt zich in een beleid dat beter aansluit bij de realiteit van jongeren, en een samenleving waarin élke jongere maximale kansen krijgt om te groeien.